فرشاد مومنی، تحلیلگر اقتصادی و استاد انشگاه علامه طبابایی در نشست هفتگی موسسه دین و اقتصاد در مورد افزایش قیمت بنزین : این پدیده در کشور ما سه دهه تاریخ دارد و این تصور وجود دارد که اگر قیمتهای کلیدی را دستکاری کنیم تنها هزینه تورم آن را میپردازیم و در ازای آن منابع قابل اعتنا و کم زحمت بدست میآوریم.
وی در ادامه افزود : در هر تجربهی مشابه، کشور با مسائل اجتماعی و محیط زیستی روبهرو شده است. همان طور که در گزارش کمیسیون بهداشت و کمیسیون اجتماعی مجلس و نیز وزارت بهداشت به صراحت اشاره شده است که پیش از تجربه افزایش قیمت حاملهای انرژی در دی ماه ۱۳۸۹، سالانه یک درصد جمعیت ایران از ناحیه هزینههای کمرشکن درمان به زیر خط فقر میافتادند در حالیکه در اولین سال پس از اجرای این سیاست ضریب آن به ۳ برابر افزایش یافت.
افزایش قیمت بنزین یک سیاست تورم زاست.
مومنی در ادامه توضیح داد : تقریبا تمام مطالعات روی افزایش قیمت بنزین اذعان دارند که به ازای یک واحد افزایش سطح عمومی قیمتها، هزینههای سلامت بین ۲.۵ تا ۳.۵ برابر افزایش مییابد. یعنی به دلیل عدم تقارن اطلاعات در هزینههای سلامت، واکنش این بخش به سیاستهای تورمزا نزدیک به ۳ برابر واکنش میانگین کلیه کالاها و خدمات دیگر است، این موضوع دیگر بحث نظری نیست بلکه چیزی است که اتفاق افتاده است.
آثار محیط زیستی افزایش قیمت بنزین
مومنی در خصوص آثار محیط زیستی افزایش قیمت بنزین به اشاره به تجربههای جهانی به مشکل بوته کنی و جنگل زدایی توسط فقرا برای رفع نیازهای گرامایشی اشاره کرد. در این خصوص اشاره میشود که در سال ۹۲ معاونت جنگل وزارت کشاورزی گزارشی را مبنی بر افزایش ۱۰۰ درصدی درخت کنی و ۶۰ درصد افزایش در بوته کنی، به منظور رفع نیازهای گرمایشی منتشر کرد. فرشاد مومنی در این خصوص اذعان داشت که : صدای این افراد به اندازهی کسانی نیست که از این افزایش قیمت حاملها نفع میبرند و به همین واسطه کوچکترین اعتنایی به ابن مسئله نمیشود.
دعوت به مناظره
در انتهای صحبتها مومنی اظهار داشت: من در اینجا در کمال خضوع، رییسجمهور، رییس سازمان برنامه و بودجه، رییس کل بانک مرکزی و وزیر اقتصاد را در مورد دستاوردها و هزینههای افزایش قیمت بنزین به مناظره دعوت میکنم به شرطی که این مناظره پخش مستقیم شود و حداقل استانداردهای آن رعایت شود.
مومنی همچنین از نهاد رهبری خواست که از موضع تنظیم روابط بین قوا و اداره امور راهبردی مطالبه یک کار کارشناسی یک صفحهای کنند و از آنها بخواهند که به این پرسشها پاسخ دهند که چه میزان درآمد از این منظر حاصل خواهد شد؟ صرف چه اموری میشود؟ در اثر این شوک چه دستاوردهایی حاصل میشود؟ حداقل این دستاوردها در آن حیطه چه میزان است؟ آیا اعتماد مردم به حاکمیت بیشتر میشود؟ آیا رفاه مردم بیشتر میشود؟ همچنین بگویند که در چه حوزههایی سوء کارکرد بوجود میآید.
بودجه ۹۹
مومنی به نمایندگان مجلس هشدار داد که هوشمندی و آمادگی خود را دربارهی لایحه بودجه ۹۹ افزایش دهند. وی افزود: اگرچه گزارشهای پشتیبان آن منتشر نشده است اما براساس سند آماده شده آنچه به عنوان جهتگیریهای کلیدی اتخاذ شده اعلام کردهاند فاقد بنیه کارشناسی است و بارها در کشور تکرار شده و هزینه های سنگینی نیز به کشور تحمیل کرده است. در ادامه مومنی از رهبری خواست: به رییس جمهور بگویند که سال پایانی یک دولت، سال انجام تغییرات رادیکال در نظام بودجهریزی کشور نیست و اجازه بدهند نظام بودجه ریزی کشور روال گذشته را داشته باشد.
این استاد دانشگاه در انتهای صحبتها افزود: من در اینجا در کمال خضوع، رییسجمهور، رییس سازمان برنامه و بودجه، رییس کل بانک مرکزی و وزیر اقتصاد را در مورد دستاوردها و هزینههای افزایش قیمت بنزین به مناظره دعوت میکنم به شرطی که این مناظره پخش مستقیم شود و حداقل استانداردهای آن رعایت شود.
مومنی تصریح کرد: یکی از ابتکارها در اصلاح نظام بودجهریزی کشور این است که در سال ۱۳۹۹ درآمد نفتی منحصرا در خدمت کارهای عمرانی باشد و پرسش این است که چرا این انگیزه زمانی شکوفا شده است که درآمدهای نفتی کم شده است؟ پس اجازه دهند تا درآمدهای نفتی به سیاق گذشته برگردد آن موقع با این همت و اراده این سیاست را اعمال کنید و ما نیز سپاسگزار خواهیم بود.